English

Bankalardaki kiralık kasa sahiplerinin ölümü halinde veraset ve intikal vergisi uygulaması

Sirküler No: 1389

7338 sayılı Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 1 inci maddesinde, “Türkiye Cumhuriyeti uyruğunda bulunan şahıslara ait mallar ile Türkiye’de bulunan malların veraset yoluyla veya herhangi bir suretle ivazsız bir şekilde bir şahıstan diğer şahsa intikalinin veraset ve intikal vergisine tabi olduğu”

Aynı Kanunun 23 üncü maddesinde de, “Bankalar nezdindeki kiralık kasa sahiplerinden birinin ölümü halinde (Sulh hakimi tarafından yapılacak tespit hariç) vergi dairesinin yetkili bir memuru hazır bulunmadıkça kasanın açılmasına ve bu memur huzurunda tespit edilmedikçe muhteviyatının mirasçıları veya kanuni temsilcileri veya vekilleri tarafından alınmasına izin verilmez.”

Hükmüne yer verilmiştir.

Kasa muhteviyatının tespiti;

Kiralık kasa sahibinin ölümü banka tarafından haber alındığında, kasa mühürlenmekte ve ölenin ikametgahının bulunduğu yer vergi dairesine bildirilmektedir. Vergi dairesinden gelen bir memurun nezaretinde kasa açılır ve içindekiler müştereken imzalanan bir tutanakla tespit olunur. Kanuni mirasçılar tarafından vergi ilişiğinin olmadığına dair yazının bankaya ibraz edilmesi ile kasa muhteviyatı mirasçıların tümünün imzası karşılığında para olması halinde derhal, paradan başka değerlerin olması halinde (mücevher, menkul kıymet vs) ise bu kıymetlerin değerinin takdir komisyonu tarafından takdir edilmesinden sonra, vergi dairesinden vergi ilişiğinin olmadığına dair yazı ibraz edilmesiyle kanuni mirasçılara teslim edilebilmektedir.

1 Seri No.lu Veraset ve İntikal Vergisi Genel Tebliği’ nde; malların tespiti sırasında takdiri için takdir komisyonu üyelerinin de gerektiğinde eksper bulundurmak suretiyle hazır bulunmaları gerektiği belirtilmiştir.

Kanuni mirasçıların Kiralık Kasadan Haberdar Olmamaları;

Kanuni mirasçılar tarafından bilinmeyen kiralık kasaların, banka yetkililerince kiralık kasa sahibinin ölümünü bir şekilde öğrenmeleri halinde kanuni mirasçılar haberdar edilmekte ve bu intikal eden menkul mallar için beyanname verme süresi de geçebilmektedir. Bu durumda kasada bulunan malların ilk beyannameye süresi içerisinde dahil edilmemesinden dolayı cezalı vergi tarhiyatı gündeme gelse de, yargı kararlarında; varisin/varislerin, murise ait böyle bir kiralık kasasının bulunduğunu  bilmemesinin doğal olduğu ve akside kanıtlanmamış olması nedeniyle, 213 sayılı Vergi Usul Kanunun 13/4 maddesi kapsamına giren bir mücbir sebebin var olduğu kabul edilerek yapılan cezalı tarhiyatların kaldırılmasına karar verilmiştir.

Kiralık Kasada Başkalarına Ait Eşyaların Bulunması;

Muris ölümünden önce yakınlarına veya üçüncü bir şahsa ait bir takım eşyaları kendisine ait kasada saklıyor olabilir. Böyle bir durumun varlığı halinde kanuni mirasçıların kiralık kasada bulunan bazı eşyaların kendilerine ait olduğunu çok açık bir emare olmadığı sürece ispat etmeleri mümkün olmaz.

Bu tür eşyaların murise ait olduğu kanaatiyle yapılan tarhiyatlar, intikal eden eşyaların niteliği de göz önünde bulundurularak genelde kaldırılmaktadır.

Aynı Kasanın Birden Fazla Kişi Tarafından Kiralanması;

Birden fazla kişi tarafından kiralanan kasalarda bulunan eşyaların kime ait olduğu bilinebilecek şekilde ayrı olarak muhafaza edilmesi halinde, sadece murise ait eşyaların veraset ve intikal vergisine tabi olacağı, aksi halde, kasadan çıkan eşyaların değerinin kiralayan kişi sayısına bölünerek ölen kişiye ait olan kısmının veraset ve intikal vergisine tabi tutulması gerekecektir.

Bilgilerinize sunarız.

Ş.A. Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. 

PDF olarak görüntülemek için tıklayınız…