English

Organize Sanayi Bölgelerinde Vergi ve Denetim

Bölgemizde yayın hayatına başlayan SİNERJİ adlı derginin güzel ve faydalı haberlerle bölgenin gelişimine, tanınmasına, katılımcıların iletişimine çok katkısının olacağına inanıyorum.

Karar verenleri, yazanları ve arka cephede emeği geçenleri kutluyorum.

Köşemde, Vergi Kanunları, Türk Ticaret Kanunu, İş ve Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ilgili değişiklikleri ve dikkat edilecek önemli konuları sizlerle paylaşacağım.

Dergimizin ilk sayısında bölgenin tanıtımı ve tarihi ile ilgili konuların yer alacağını biliyorum. Bende ilk yazımda bölgenin mali konularını özetleyeceğim. Bildiğiniz gibi BOSB, 4562 Sayılı ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ KANUNU’na dayanarak, bölgedeki işletmelere ihtiyacı olan DOĞALGAZ, ELEKTRİK, SU, ARSA gibi malların yanında ATIKSU, İTFAİYE, SAHA VE YOLLARIN BAKIMI, TEMİZLİK, ÇÖP TOPLAMA, RUHSAT, EĞİTİM gibi hizmetler vermektedir. Bu mal ve hizmetlerin bedeli bazılarında alındığı aynı fiyatla, bazıları da masrafları karşılamak üzere cüzi karlarla katılımcılardan fatura karşılığı tahsil edilmektedir. Bu işlemler sonucu 2012 yılı net satış tutarı 734.305.072,27 TL’sıdır. Bu Türkiye ölçeğinde büyük bir işlem hacmini ifade etmektedir. Türkiye’nin ilk 500 firmasının sıralandığı listeye girmiş olsa, yaklaşık 150 – 160 arasında yer alabilir. Bölgelerin gelirleri şunlardır.

  • Müteşebbis heyete katılan kurum ve kuruluşların verdikleri iştirak payları.
  • Arsa tahsisi yapılan veya satışı yapılan ve OSB’de faaliyet gösterecek olan ve gösteren katılımcıların ödedikleri aidatlar ile arsa ve alt yapı katılım payları ve hizmet karşılıkları.
  • OSB alt yapı ve sosyal tesislerinin ihalesi için hazırlanan dosyaların satış bedelleri ile bölge içinde kurulacak olan işletmelerin projelerinin tasdik ve vize bedelleri.
  • Yönetim aidatları.
  • Su, elektrik, doğalgaz, sosyal tesis, arıtma ve benzeri işletme gelirleri ile iştirak gelirleri.
  • Arsa satışından sağlanan gelirler.
  • Bağışlar.
  • Bölge ortak mülklerinin kira ve hizmet gelirleri.
  • Banka faizleri.
  • Gecikme cezaları.
  • İlan ve reklam gelirleri.
  • Diğer gelirler.

Bölgelerde vergileme nasıl oluyor diye merak edilirse şunlar yazılabilir.

Kurumlar Vergisi Kanununun 4/1-n maddesine göre bölgelerde faaliyette bulunanların ortak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla kurulan meslek kuruluşlarının, kazançlarının tamamı yine ortak ihtiyaçların karşılanmasında kullanılması sebebiyle VERGİDEN MUAFTIR. Bu cümle, bölgemize yıllar önce gelen büyük bir vergi ve ceza tarhiyatını hatırlattı. Kanunda yukarıda belirttiğim muafiyet maddesi yokken gelen bu vergi ve cezalar için o günkü yönetim kurulu, siyasiler, avukatlar, müşavirler birlikte defalarca Ankara’ya giderek muafiyet maddesinin kanuna konulmasını sağladık. Kısaca, Türkiye’deki tüm OSB’lerini yakından ilgilendiren ve büyük fayda sağlayan muafiyet konusunu BOSB halletmiştir.

Ayrıca KDV Kanunu 17/4-k maddesine göre arsa ve işyeri teslimleri KDV’den istisnadır. OSB Kanununun 21’nci maddesine göre de bölgeler VERGİ, RESİM, HARÇTAN muaftır.

Ancak, organize sanayi bölgeleri mal ve hizmet alım-satımlarında tüm vergi mükellefleri gibi KDV Kanuna ve başta ücretler olmak üzere bazı ödemelerinde sorumlu sıfatıyla gelir vergisi kesintisi yaparak bağlı bulunduğu vergi dairesine yatırmak zorundadır.

Bütün bu işlemleri, her yıl genel kurulda bölgedeki işletmelerinin temsilcileri arasından seçilen DENETİM KURULU tarafından, OSB Kanununun 24. maddesine dayanılarak YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR olarak tarafımızdan, ayrıca da Gümrük ve Ticaret Bakanlığı müfettişlerince sürekli denetlenmektedir.