English

Transfer fiyatlandırması, kontrol edilen yabancı kurum ve örtülü sermayeye ilişkin form’ un doldurulmasına ilişkin hatırlatmalar

Sirküler No: 1827

Tüm kurumlar vergisi mükelleflerinin (serbest bölgelerde ve teknoloji geliştirme bölgelerinde kurulup faaliyette bulunan şirketler de dahil),

  • İlişkili kişilerle gerçekleştirilen mal veya hizmet alım ya da satım, kiralamalar, grup içi hizmetler vb. işlemlerinin,
  • Yurt dışı iştiraklerinin,
  • Ortak veya ortakla ilişkili kişilerden temin edilen bir borcun

bulunması halinde bu formun doldurulması gerekmektedir.

Formun Doldurulmasına Ait Açıklamalar ve Hatırlatmalar:

1-) Form kapsamında yer alan işlemlerden bir veya birkaçının bulunması durumunda sadece mevcut işleme ilişkin kısım doldurulacak, form kapsamında yer alan işlemlerin bulunmaması durumunda ise bu form doldurulmayacak ve beyanname ekinde gönderilmeyecektir.

2-) Formun alım ve satım sütunlarında yer verilecek tutarlara Katma Değer Vergisi, Özel Tüketim Vergisi, Özel İşlem Vergisi, BSMV gibi diğer işlem vergileri dahil edilmeyecek olup, iade, iskonto ve diğer indirimler düşüldükten sonraki net tutarlar yazılacaktır.

3-) Faturaya bağlanmayan dönem sonu değerlemelerden doğan kur farkları forma yazılmaz.

Faturaya bağlanan kur farkları ile vade farklarını ilgilendiren hesaplara (ticari mal, ilk madde ve malzeme mamul, bina v.b.) yazılmışsa formda da VARLIKLAR bölümünde ait olduğu satıra, varlıklarla ilgili olduğu halde 646 – 656 hesaplara yazılmışsa VARLIKLAR bölümünde DİĞER satıra yazılması uygun olur.

Borç para ilişkisi sebebiyle doğan kur farkları yine faturaya bağlanmışsa, aktifleştirilip aktifleştirilmediğine bakılmaksızın MALİ İŞLEMLER bölümünün DİĞER satırına yazılmalıdır.

4-) 1 Seri No.lu Transfer Fiyatlandırması Genel Tebliği’nin 3.1.2. Bölümündeki açıklamalarda, kurum çalışanları, kurumun ilgili bulunduğu gerçek kişiler arasında sayılmıştır. Kurum çalışanlarının kurum ile ilişkilerinin sadece işveren-hizmet erbabı ilişkisi içinde bulunması durumunda, kurum ile kurum çalışanı ücret ödemeleri açısından ilişkili kişi kapsamında değerlendirilmeyecektir. Ancak, Kurum ile çalışanları arasındaki istihdam ilişkisi dışındaki işlemler ilişkili işlem kapsamında değerlendirilecektir. Örnek olarak kurumun aktifine kayıtlı sabit kıymetin kurum çalışanına satılması istihdam ilişkisi dışında bir işlem olduğu için formda bildirilmesi gereklidir.

5-) Mal ve hizmet alım satımına yönelik alınan ve verilen avans işlemlerinde henüz bir mal alım-satım işlemi gerçekleşmediğinden transfer fiyatlandırması oluşturmaması nedeniyle forma dahil edilmemesi görüşündeyiz. (Örtülü sermaye hesaplamasında dikkate alınanlar hariç)

6-) Ortaklara yapılan kar payı ödemeleri herhangi bir mal veya hizmet alım-satımı olarak değerlendirilmediğinden forma dahil edilmez.

7-) Forma yazılacak işlemlerle ilgili tutarlar kayıtlarda gösterilen hesapla uyumlu olarak ilgili satırda gösterilmelidir.

Örneğin ilişkili kişi ürettiği mamulü, satan taraf olarak satım sütunundaki mamul satırına, alan taraf için bu hammadde ise alım sütunundaki hammadde satırına yazmalıdır.

8-) Formun doldurulması sırasında emsal fiyat veya bedel üzerinden yapılmış olup olmadığına bakılmaksızın 2015 hesap dönemi içinde ilişkili kişilerle yapılan tüm işlemler, fiili alım-satım tutarları ciro primleri varsa netleştirilerek dikkate alınmalıdır.

9-) Faturası kayıtlara alınan ancak fiilen teslim alınmayan yoldaki mallara ait bilgilerde forma yazılmalıdır.

10-) Yurtdışındaki ilişkili kişilerden alınan, netten brüte getirilen tutarlar üzerinden KVK’nın 15’inci ve 30’uncu maddelerine göre vergi tevkifatı hesaplanan nakden / hesaben yapılan ödemelerin brüt tutarları dikkate alınmalıdır.

11-) Üzerine herhangi bir kar marjı ilave edilmeksizin aynen yansıtılan masraf yansıtma faturaları (Örneğin 198 Nolu Hesapta yer alan yansıtılacak tutarlar) DİĞER İŞLEMLER bölümünde DİĞER satırında yazılması gerekir.

  1. TRANSFER FİYATLANDIRMASI KAPSAMINDAKİ İLİŞKİLİ KİŞİLERE İLİŞKİN BİLGİLER

– Bu kısıma, kurumun yurtiçinde veya yurtdışındaki ilişkili kişilerle işlemleri mevcut olanlara ilişkin bilgiler yazılacaktır.

 444  

 2. İLİŞKİLİ KİŞİLERLE GERÇEKLEŞTİRİLEN TRANSFER FİYATLANDIRMASINA İLİŞKİN İŞLEMLER

Formun bu bölümü aşağıdaki 4 kısımdan oluşmaktadır.

VARLIKLAR

5

  • Bu bölüme ilişkili kişilerden alınan veya satılan varlıklar kayıtlarınızda gösterildiği hesaplar itibariyle ilgili satırlarda gösterilmelidir.
  • Örneğin ilişkili kişi ürettiği mamulu satan taraf olarak satım sütunundaki mamul satırına alan taraf ise onun için bu hammadde ise alım sütunundaki hammadde satırına yazmalıdır.

A-5 Varlıklar başlıklı bölümün DİĞER (Belirtiniz) satırına;

  • Kurumun ilişkili kişilerle ilgili 2015 hesap dönemi içerisinde gerçekleştirdiği demirbaş, gayrimenkul gibi sabit kıymetler ile maddi olmayan duran varlıklar (Haklar, lisans gibi) ile mali duran varlıklara ait alım- satım tutarları yazılmalıdır.

HİZMETLER

6

B-3 Hizmetler başlıklı bölümün KOMİSYON satırına;

  • Bu bölümde komisyon satırına asıl faaliyeti nedeniyle aldığı komisyon gelirleri olan kurumlar ile asıl faaliyeti komisyonculuk olmamakla birlikte örneğin birebir kredi aktarımı nedeniyle alınan kredi komisyon tutarları bu satırda gösterilmelidir.

B-4 Hizmetler başlıklı bölümün DİĞER satırına;

  • Bu satıra hizmetler bölümünde diğer satırlarda sayılmayan hizmet veya hizmet niteliğindeki işlemler yazılmalıdır. Örnek olarak seyahat, organizasyon hizmetleri ve havacılık hizmetleri gibi hizmetler. Ayrıca döneminden sonra ortaya çıkan ciro primleri gibi unsurlar. Açıklama bölümüne ise alınan veya verilen hizmetin kısaca mahiyeti yazılmalıdır.
  • ANA faaliyet konusu hizmet olan kurumların aldığı hizmet veya verdiği hizmetlere ait tutarlar açıklamaları ile birlikte bu kısma yazılır.

MALİ İŞLEMLER

7

C-1 Mali işlemler başlıklı bölümün ÖDÜNÇ PARA / KREDİ FAİZ satırına;

  • Bu satıra ilişkili kişilerle 2015 yılı içerisinde gerçekleştirilen ödünç para ve kredi işlemlerinde anaparaya ilişkin yılsonu (31.12.2015 tarihli) bakiyesi bu satırın sol tarafına, yıl içindeki toplam faiz tutarı bu satırın sağ tarafına ayrı ayrı yazılacaktır.
  • Cari hesap bakiyesinin hesaplanmasında yıl içerisinde yapılan ödemelerin öncelikle faize karşılık olduğu varsayılarak hesaplanmalıdır.
  • Anapara satırına faiz tutarları dahil edilmemelidir.
  • Dönem içinde alınan ödünç paranın geri ödenmesi ve 31.12.2015 tarihinde bakiyesinin mevcut olmaması durumunda, alımın sol tarafına (0) sıfır yazılırken, sağ tarafına ise yıl içinde ödenen ve tahakkuk eden faiz toplamı yazılmalıdır. Bu hususla ilgili yandaki açıklama sütununa “Alınan ödünç paranın tamamı yıl içerisinde ödenmiştir.” İfadesi yazılması gerekir.
  • Örtülü sermaye kapsamında değerlendirilen borçlanmalarda dahil bütün borçlanmalar bu satırda gösterilmelidir. Ayrıca ilişkili kişilerle yapılan bir borçlanma (ödünç para alımı) söz konusu ise borcun örtülü sermaye kapsamında olup olmadığına bakılmaksızın formun örtülü sermaye ile ilgili kısmında belirtileceği unutulmamalıdır.

C-7 Mali işlemler başlıklı bölümün DİĞER satırına;

  • Bu bölümde belirtilen satırlara girmeyen işlemler bu kısımda gösterilmelidir. Örneğin: Borçlanma ilişkisi nedeniyle oluşan ve faturaya bağlanan kur farkları, (Oluşan kur farklarının aktifleştirilip aktifleştirilmediğine bakılmaksızın forma yazılacaktır.)
  • Mal ve hizmet alım satımlarında sonradan kesilen vade farkı faturalarının bu satıra yazılması uygun olur. 

DİĞER İŞLEMLER

8

D-1 Diğer işlemler başlıklı bölümün İKRAMİYE VE BENZERİ ÖDEMELER satırına;

  • Ortaklık ilişkisi olarak veya olmaksızın kurumun kararlarında doğrudan veya dolaylı olarak etkisi bulunabilecek yönetim kurulu üyelerine ödenen huzur hakları, limited şirketlerde müdür ücretleri, bu ücretlerin ödenmesi, işçi – işveren ilişkisinden doğmaması nedeniyle buraya yazılacağını düşünüyoruz.
  • Ayrıca, kurumun genel müdür, üst düzey müdürleri aynı düzeydeki yüksek memurları, hizmet akdi ile çalışma koşulu sağlansa bile, bu kişilerin kurumun idaresi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak etkide bulunabilecek gerçek kişi veya kurum, ilişkili sayılması nedeniyle kişilere yapılan ödemelerde forma yazılmalıdır.

D-2 Diğer işlemler başlıklı bölümün GRUP İÇİ HİZMETLER satırına;

  • Transfer Fiyatlandırılması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı Hakkında Seri 1. No.lu Genel Tebliğin 11. Grup İçi Hizmetler başlıklı bölümünde, ilişkili şirketler arasında gerçekleşen, genellikle ana şirketin bağlı şirketlerine veya aynı gruba bağlı şirketlerden birinin diğerlerine verdiği hizmetleri ifade edilmiştir. Açıklamalar doğrultusunda grup içi hizmetler bu bölümde belirtilecektir.
  • Bu hizmetler tüm grup (Holding) için yönetim, koordinasyon ve kontrol işlevlerinin sağlanmasını da içermekte olup, bu tür hizmetleri sağlamanın maliyeti, ana şirket, bu amaç için görevlendirilen bir grup üyesi veya diğer bir grup üyesi (grup hizmet merkezi) tarafından üstlenilmektedir. Bu satıra uygun bir dağıtım anahtarı ve kar marjı kullanmak suretiyle grup üyesi firmalara dağıtılan hizmet maliyetleri yazılacaktır.

D-3 Diğer işlemler başlıklı bölümün DİĞER satırına;

  • Dışarıdan sağlanan hizmetlerin ilişki kişilere / kurumlar üzerine herhangi bir kar marjı konulmaksızın aynen faturalanması neticesi oluşan masraflar, yansıtma işlemleri, bu bölüme yazılmalıdır.

KURUMUN YURTDIŞI İŞTİRAKLERİNE İLİŞKİN BİLGİLER:

9

  • Hesap Planında 242- İŞTİRAKLER ve 245- BAĞLI ORTAKLIKLAR hesaplarında izlenenlerin yazılması görüşündeyiz.

ÖRTÜLÜ SERMAYE UYGULAMASINA İLİŞKİN BİLGİLER:

10

  • 2015 hesap döneminde ortak veya ortak ile ilişkili kişilerden temin edilen bir borç bulunması halinde bu bölüm doldurulacaktır.
  • Örtülü sermaye doğsun veya doğmasın borç para varsa bu bölümün doldurulması gerekir.

NOT: Forma yazılan tutarların, ilişkili kişilerin ve yöntemlerin özellikle grup şirketlerde bir tarafın borcu diğer tarafın alacağı olacağından karşılıklı mutabakat yapılarak doldurulmasında büyük fayda bulunmaktadır.

Bilgilerinize sunarız.

Ş.A. Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş.

PDF olarak görüntülemek için tıklayınız.