English

SERMAYE KAYBI VE BORCA BATIK OLMA DURUMLARINDA UYULACAK USUL VE ESASLAR

Sirküler No: 2362

15.09.2018 tarih ve 30536 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan “6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 376 ncı Maddsinin Uygulanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ” 376 ncı maddesi kapsamında sermaye kaybı veya borca batık olma durumlarında uyulacak usul ve esasları düzenlemektedir.

Son yıllık bilançodan, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının ya da üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kaldığı anlaşıldığı takdirde yönetim organı, genel kurulu hemen toplantıya çağırır. Genel kurulun gündem maddeleri arasında, sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının karşılıksız kaldığı belirtilir.

– Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az yarısının karşılıksız kalması halinde; 

Yönetim organı genel kurula uygun gördüğü sermayenin tamamlanması, sermaye artırımı, bazı üretim birimlerinin veya bölümlerinin kapatılması ya da küçültülmesi, iştiraklerin satışı, pazarlama sisteminin değiştirilmesi gibi iyileştirici önlemleri genel kurula sunar.

Genel kurul, sunulan iyileştirici önlemleri aynen kabul edebileceği gibi değiştirerek de kabul edebilir ya da sunulan önlemler dışında başka bir önlemin uygulanmasına karar verebilir.

– Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az üçte ikisinin zarar sebebiyle karşılıksız kalması halinde 

Yönetim organı tarafından toplantıya çağrılan genel kurul tarafından;

  • Sermayenin üçte biri ile yetinilmesine ve Kanunun 473 ilâ 475 inci maddelerine göre

sermaye azaltımı yapılmasına,

  • Sermayenin tamamlanmasına,
  • Sermayenin artırılmasına, karar verilebilir.

Sermayenin azaltılması:

  • Sermaye ile kanuni yedek akçeler toplamının en az üçte ikisi zarar sebebiyle karşılıksız kalan

şirketin genel kurulu, sermayenin üçte biriyle yetinmeye karar verdiği takdirde sermaye azaltımı

yapılır.

  • Sermaye azaltımındayönetim organı, alacaklıları çağırmaktan ve bunların haklarının

ödenmesinden veya teminat altına alınmasından vazgeçebilir.

Sermayenin tamamlanması:

  • Sermayenin tamamlanması, bilânço açıklarının ortakların tamamı veya bazı ortaklar tarafından

kapatılmasıdır.

  • Sermayenin tamamlanmasına karar verilmesi halinde her ortak zarar sebebiyle karşılıksız kalan

tutarı kapatacak miktarda parayı vermekle yükümlüdür. Her ortak, payı oranında tamamlamaya

katılabilir ve verdiğini geri alamaz. Bu yükümlülük, sermaye konulması veya borç verilmesi

niteliğinde olmayıp karşılıksızdır. Ayrıca yapılan ödemeler, gelecekte yapılacak sermaye

artırımına mahsuben bir avans olarak nitelendirilmez.

  • Bilanço zararlarının kapatılması için getirilen yükümlülükler uyarınca yapılan ödemeler öz kaynaklar içerisinde sermaye tamamlama fonu hesabında toplanır ve takip edilir.

Sermayenin artırılması:

  • Sermayenin zarar sonucu ortaya çıkan kayıp kadar azaltılması ile birlikte eş zamanlı olarak istenilen tutarda artırımına karar verilebilir. Sermayenin azaltılması işlemi ile birlikte eş zamanlı sermaye artırımında, artırılan sermayenin en az dörtte birinin ödenmesi şarttır. 
  • Sermayenin zarar sonucu ortaya çıkan kayıp kadar azaltılması yoluna gidilmeden sermaye artırımına karar verilebilir. Bu şekilde yapılacak sermaye artırımında, sermayenin en az yarısını karşılayacak tutarın tescilden önce ödenmesi zorunludur.

GENEL KURULUN, YUKARIDA SAYILAN TEDBİRLERDEN BİRİNE KARAR VERMEMESİ HALİNDE ŞİRKET KENDİLİĞİNDEN SONA ERER. Bu şekilde sona eren şirketin tasfiye işlemleri, bu kanunun tasfiye hükümlerine göre yürütülür. 

– Sermaye ile Kanuni Yedek Akçeler Toplamının Tamamının Karşılıksız Kalması: 

  • Borca batık olma durumu, şirketin aktiflerinin borçlarını karşılayamaması halidir.
  • Borca batık durumda olmanın işaretleri, yıllık ve ara dönem finansal tablolardan, denetime tabi şirketlerde denetim raporlarından, erken teşhis komitesinin raporlarından, yönetim organının belirlemelerinden ortaya çıkabilir.
  • Şirketin borca batık durumda bulunduğuna ilişkin işaretler varsa, yönetim organı, aktiflerin hem işletmenin devamlılığı esasına göre hem de muhtemel satış fiyatları üzerinden bir ara bilanço çıkartır.
  • Yönetim organı, ara bilânço üzerinden aktiflerin şirket alacaklarını karşılamaya yetmediğine karar vermesi ve yukarıda belirtilen tedbirleri almaması halinde şirketin iflası için mahkemeye başvurur.

Şirketlerin sermaye kaybı veya borca batık olma durumlarında ihtiyari olarak Türkiye Muhasebe Standartların uygun düzenlenen finansal tabloların tercih edilmesi halinde, bahsi geçen durum bu  tablolar üzerinden değerlendirilir.

Sermaye kaybı veya borca batık durumda olan bir şirket, kaybolan sermayeyi karşılayabilecek tutarda serbestçe tasarruf edilebilen özvarlığa sahip bulunan bir şirket ile birleşebilir.

01/01/2023 tarihine kadar bu kanuna göre sermaye kaybı veya borca batık olma durumuna ilişkin yapılan hesaplamalarda, henüz ifa edilmemiş yabancı para cinsi yükümlülüklerden doğan kur farkı zararları dikkate alınmayabilir.

Tebliğin yürürlük tarihi 15.09.2018 dir. 

Bilgilerinize sunarız. 

Ş.A. Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş.

PDF olarak görüntülemek için tıklayınız.